خوش آمدید

جستجو

تبلیغات





کما زنی و جاشیر زنی

    یکی از مشغولیات و کارهای جوانان و مردان علی آباد قدیم در این فصل، رفتن به کوه و بریدن گیاه کما[1] و جاشیر گُوی[2] بوده است. در غیاب تکنولوژی و ماشین آلات متنوع امروزین، زندگی مردمان قدیم به نیروی بدنی خر و گاو بسیار وابسته بود. از شخم زدن زمین گرفته تا خرمن کوبی و حمل و نقل بار و مسافر و ... همه و همه به نیروی گاو و خر وابسته بود و این وابستگی شدید، لزوم رسیدگی و تیمارداری این حیوانات - و در راس آنها تغذیه ی این چارپایان - را اجتناب ناپذیر می کرد.

    گیاه کَما که به بذردهی رسیده

    کَما خوراک مورد علاقه ی خر و جاشیر گُوی خوراک مورد علاقه ی گاو بوده است. مردان علی آبادی در این فصل، از سپیده دم به کوه های اطراف علی آباد و بیشتر به کَلِ وادار[3] می رفتند و با تیشه یا داس و ابزار های دیگر جاشیر و کما ها را قطع می کردند.پس از آن یک یا چند درخت بنه ی تنومند و پرشاخه را انتخاب می کردند و شاخه های داخلی آن را می بریدند تا فضایی به اندازه ی یک اتاقک در دل بنه ایجاد شود. بعد از آن کما ها و جاشیرهایی را که بریده بودند در این فضای ایجاد شده در دل بنه می گذاشتند تا خشک شود و پس از چند روز که این گیاهان خشک می شد دوباره باز می گشتند و رُ[4] را روی زمین پهن می کردند و کماها و جاشیرهای گووی را به تفکیک درون رُ می ریختند و بار خر می کردند و به خانه می آوردند.

    بوته ی کَما

    در معماری خانه های قدیمی، در کنار گُو دونی[5] و خر دونی[6] فضایی هم برای انبار کردن علوفه ی چارپایان و دام در نظر گرفته بودند و این علوفه را در آنجا انبار می کردند و با کاه گندم و جو قاطی می کردند و به مرور به خورد آنها می دادند.

    هر خانوار هر سال سه تا چهار رُ جاشیر گووی و سه تا چهار رُ کَما از کوه می آوردند و انبار می کردند و سراسر زمستان خر و گاو را تغذیه می کردند و تا فروردین و اردیبهشت سال بعد، خوراک کافی برای تغذیه ی خر و گاو داشتند.

    منبع: پدرم، حاج غلام هاشمی، متولد 1315



    [1] Kamāارتفاع این گیاه در سالهای ترسالی تا یک متر و نیم هم می رسد

    [2] Jāšēr – e – gow- ēگونه ای از جاشیر که به دلیل طعم تند و غیر قابل تحملی که دارد مورد تغذیه و استفاده ی انسان قرار نمی گیرد و برای تغذیه ی گاو از آن استفاده می کنند. جاشیر گووی از نظر رنگ، نسبت به جاشیر خودونی تیره تر و برگهایش زبر تر و ضخیم تر و جثه اش بزرگ تر است. کوه قبله یا همان کوههای سمت تنگ پیر چَپون تنها نقطه ای از علی آباد است که جاشیر گوی به فراوانی در آن می روید؛ اما کما در کوه های سمت شرق علی آباد هم رشد می کند.

    [3] Kal – e vādārبلند ترین نقطه ی رشته کوه های غربی و جنوبی علی آباد که مرتفع و برفگیر است. کل وادار مشرف بر تنگ پیرچپون و پایین دست قله ی برف دون است

    [4] roظرفی شبیه گونی های امروزی؛ اما در ابعادی بسیار بزرگ تر که برای حمل بارهای با حجم بالاتر از قبیل کاه و گندم و همین جاشیر و کما استفاده می شده است

    [5] Gow – dūn- ēمحل نگهداری و استراحت گاو

    [6] Xar – dūn- ēمحل نگهداری و استراحت خر 


    این مطلب تا کنون 20 بار بازدید شده است.
    منبع
    برچسب ها : جاشیر ,آباد ,تغذیه ,کَما ,انبار ,استفاده ,برای تغذیه ,ēمحل نگهداری ,جاشیر گووی ,مورد علاقه ,خوراک مورد ,
    کما زنی و جاشیر زنی

تبلیغات


    محل نمایش تبلیغات شما

پربازدیدترین مطالب

آمار

تبلیغات

محل نمایش تبلیغات شما

تبلیغات

محل نمایش تبلیغات شما

آخرین کلمات جستجو شده